6 lý do bạn nên đến xã Nậm Sài tìm hiểu về người Xá Phó


Ở Sapa dân tộc Xá Phó có số phó ít nhất với những tên gọi vô cùng là khác như: Pú Dang, Pu La, Bổ Phi Pạ, Xá Phu, Mù Dí Pạ Phổ….sống chủ yếu ở những vùng xa xôi hèo lánh không thường xuyên tiếp xúc với nơi khác như xã Nậm Sài.Vẻ đẹp trong văn hóa và con người Xá Phó

Vẻ đẹp trong văn hóa và con người Xá Phó

Thông tin hữu ích:

  • Gặp nhiều ở xã Nậm Sài, cách thị trấn Sapa khoảng 30km
  • Có thể đi xe khách đến với giá khoảng 100k
  • Những điều kiêng kỵ gắn với từng dòng họ khác nhau
  • Có nhiều tín ngưỡng thờ cúng đặc sắc
  • Không được chuyển đồ cồng kềnh qua gian thờ cúng
  • Không được mang thịt sống vào chỗ thờ cúng tổ tiên
  • Con dâu và phụ nữ có thai kiêng không được đến chỗ thờ cúng
  • Khách không nên qua lại hay ngồi gần chỗ thờ cúng tổ tiên
  • Tham quan sapa 2 ngày 1 đêm

Hình ảnh bình dị của người Xá Phó tại Sapa

Hình ảnh bình dị của người Xá Phó tại Sapa

  1. Nguồn gốc và cuộc sống lao động của người Xá Phó

Người Xá Phó có mặt ở Tây Bắc Việt Nam từ khoảng hơn 300 trước đây, cuộc sống trước đây của họ chủ yếu là du canh, du cư theo từng nhóm nhỏ sống bằng nghề hái lượm và săn bắn dọc theo các con sông con suối. Người Xá Phó có tiếng nói đặc biệt riêng của mình, tiếng của họ dùng thuộc hệ ngôn ngữ Miến – Tạng, ngoài ra cùng có một số người dùng tiếng quan hỏa.

Ngày nay người Xá Phó sống bằng nghề trồng trọt canh tác trên những thửa ruộng bậc thang để trồng lúa nước đặc biệt là gạo nương đỏ hay gạo nếp để làm rượu cần, ngoài ra còn một số loại lương thực như ngô, khoai, sắn….Vẻ say sưa lao động của người con gái Xá Phó

Vẻ say sưa lao động của người con gái Xá Phó

Người Xá Phó thường nuôi những con vật chính như: trâu, ngựa, bò, gà, vịt, ngan, ngỗng… đặc biệt đồng bào nơi đây còn nổi tiếng với việc chăn nuôi dê núi đã tạo ra nguồn thu nhập cao và phát triển kinh tế cho dân tộc, giảm đói xóa nghèo.

Người Xá Phó cũng có một số nghề thủ công truyền thống như mây tre đan, đan lát chài lưới, trồng bông dệt vải… với dân tộc Xá Phó thì nghề mây tre đan được phát triển nhất.Người phụ nữ Xá Phó vui vẻ cùng nhau thêu thùa

Người phụ nữ Xá Phó vui vẻ cùng nhau thêu thùa

  1. Điểm đặc biệt về nơi ở của người Xá Phó

Người Xá Phó thường sống thành một bản nhỏ có số lượng vẻn vẹn chỉ từ 25 – 30 nóc nhà, người dân tộc này có cuộc sống đều mang tính chất cộng đồng và tập thể, trưởng làng hay già làng có uy tín nhất trong làng có thể giải quyết được mọi việc.

Những nóc nhà nhỏ xinh của người Xá Phó trên sườn núi

Những nóc nhà nhỏ xinh của người Xá Phó trên sườn núi

Nhà người Xá Phó là kiểu nhà sàn 3 gian nhưng nhỏ và thấp, có nơi thì thiết kế nửa sàn nửa đất, bàn thờ luôn luôn được đặt ở gian chính, điều đặc biệt của ngôi nhà là gian bếp cũng là gian phòng khách, người Xá Phó rất cẩn thận trong việc bảo quản lương thực thực phẩm chính vì vậy mà họ xây thêm một nhà phụ cách nhà khoảng từ 5 – 10m để chứa thóc lúa…Mái nhà sàn đơn xơ mộc mạc của người dân tộc

Mái nhà sàn đơn xơ mộc mạc của người dân tộc

  1. Trang phục của người Xá Phó

Phụ nữ người Xá Phó mặc váy với những màu chủ đạo như vàng, đỏ, xanh… cổ áo được khoét vuông, váy được thêu thùa với những đường nét hoa văn cầu kỳ độc đáo như hình cây thông,, bàn tay khỉ, quả trám hay hình răng bừa… điểm xuyết trên cổ áo và tay áo là những hạt cườm chạy dài, tất cả những họa tiết đó nổi bật trên nền vải đen tạo nên nét đẹp của người phụ nữ Xá Phó.Cô gái Xá Phó rạng rỡ trong trang phục truyền thống

Cô gái Xá Phó rạng rỡ trong trang phục truyền thống

Đối với trang phục nam giới thì mặc quần ống xéo, áo hở ngực và xẻ nách, điểm trên trang phục có những bỏ ốc hay nanh lợn rừng. Phụ nữ người Xá Phó thường ăn trầu và có tục nhuộm răng đenNét đẹp riêng chỉ dân tộc Xá Phó mới có được

Nét đẹp riêng chỉ dân tộc Xá Phó mới có được

  1. Tục ở cưới xin độc đáo của người Xá Phó

Những đôi trai gái người dân tộc Xá Phó được tự do tìm hiểu và dẫn đến hôn nhân không có sự ép buộc của bố mẹ. Họ tìm hiểu nhau qua việc tụ tập đến nhà bạn gái hay bạn trai chơi và được phép ngủ luôn ở gian khách giành cho những người chưa vợ chưa chồng.

Đặc biệt nếu hai người yêu nhau thì người con trai được phép ngủ chung vài đêm với người con gái, sau khi đã tìm hiểu nhau thật kỹ qua vài đêm đi lại thì người con gái trở về nhà mình ngủ và đêm đem người con trai lại tới ngủ cùng.Điều độc đáo ở lễ cưới người Xá Phó

Điều độc đáo ở lễ cưới người Xá Phó

Lễ đính hôn được tổ chức đơn giản bằng một bữa cơm thân mật khi hai người yêu thương nhau nói chuyện của mình với bố mẹ biết. Người con trai sau khi đính hôn đến nhà vợ ở từ 2 – 3 năm để trả ơn công nuôi dưỡng sinh thành của bố mẹ vợ, sau đó mới tổ chức lễ cưới, hôn nhân của người Xá Phó theo chế độ phụ hệ và người con mang họ bố.

Đám cưới người Xá Phó có những phong tục vô cùng đặc biệt như hát đối để đón và đưa cô dâu về nhà gái và nhà trai, tục lại mặt sau 12 ngày, tục uống rượu hay đặc biệt là tục bôi nhọ nồi và vấy bẩn lên mặt đoàn nhà trai trước khi ra về.Bữa cơm đính hôn đầm ấm hạnh phúc của người Xá Phó

Bữa cơm đính hôn đầm ấm hạnh phúc của người Xá Phó

  1. Các loại hình văn hóa, văn nghệ phong phú độc đáo.

Người Xá Phó có một hình thức thổi sáo bằng mũi vô cùng độ đáo hấp dẫn du khách, đến du lịch Sapa thăm bản người Xá Phó du khách sẽ được tìm hiểu một kho tàng văn học dân gian với nhiều câu truyện cổ tích phong phú đa dạng, người Xá Phó thường dùng kèn và trống trong những buổi hát giao duyên giữa trai và gái. Trong các dịp lễ hội thì các trò chơi dân gian được tổ chức như đá cầu, đánh cỏ, đu quay  thu hút cả trẻ em lần người lớn trong làng cùng tham giaThổi sáo bằng mũi nét văn hóa chỉ người Xá Phó mới có

Thổi sáo bằng mũi nét văn hóa chỉ người Xá Phó mới có

  1. Các ngày lễ chính của người Xá Phó

Trong một năm người Xá Phó ở Sapa có rất nhiều ngày lễ chính như: Tết Nguyên đán, Tết rằm tháng 7, tết cúng thần sông, thần suối thần làng, lễ quét làng, lễ ăn cơm mới … đặc biệt người Xá Phó có một ngày tết vô cùng đặc biệt đó là Tết Khui – xì – mờ.Tết Khui - xì - mờ vẻ đẹp đặc trưng riêng của người Xá Phó

Tết Khui – xì – mờ vẻ đẹp đặc trưng riêng của người Xá Phó

Trong các lễ đều có các hoạt động vui chơi, nhảy múa hấp dẫn du khách, người Xá Phó có một điệu nhảy vô cùng đặc biệt đó là điệu T’xin chi va gắn liền với tiếng sáo pí lí, trống, chuông nhạc và kèn Ma Nhí.Điệu T’xin điệu nhảy riêng biệt của người Xá Phó

Điệu T’xin điệu nhảy riêng biệt của người Xá Phó

Leave a comment

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *